Dit najaar valt er in Rijksmuseum Twenthe weer veel te ontdekken. Vanaf 15 september staat in Democratie NU? een van de meest actuele thema’s van deze tijd centraal. Daarnaast is de eerste museale solotentoonstelling van Milah van Zuilen nog te zien en kun je dwalen door de Schatkamers en de vaste collectiepresentatie van het museum. En op een mooie nazomerdag is de groene binnentuin misschien wel de fijnste plek om je museumbezoek af te sluiten.
mee terug in de tijd en beleef de nostalgie van het spoorverleden. Bezoek ons museum en ontdek de spannende verhalen die horen bij onze locomotieven, rijtuigen en gebouwen. Stationschef Laponder heet je van harte welkom en stuurt je graag op reis, terug naar de tijd van de ijzeren eeuw.
Onder de titel Van geboorte tot de Hemelpoort (A nativitate ad portas caeli) organiseert het Heiligenbeeldenmuseum te Vorden van 1 april t/m 1 november 2026 een tentoonstelling over de werken van de kunstdrijver en edelsmid Wim J.I. Thijssen, Haarlem (1875-1950).
Er was een tijd waarin een vrouw niet zonder hoed de deur uitging. Een hoed was meer dan een accessoire tegen de kou en zon: het was een teken van stijl, status en persoonlijkheid. In de eerste helft van de twintigste eeuw waren hoeden een belangrijk onderdeel van het silhouet van de vrouw – soms ingetogen en elegant, soms uitbundig en spectaculair.
Vorden-Kranenburg – Op de laatste zaterdagen van de maand, dus a.s. zaterdag 30 mei, bestaat de mogelijkheid om de orgelzolder, de klokkenzolder en de kruisribgewelven boven de kerk te bezichtigen. Voor de bezichtiging vraagt men een kleine vergoeding van € 2,00.
Met een bijzondere muzikale ontmoeting tussen verschillende culturen opent Delden Klassiek op zondag 18 oktober het nieuwe concertseizoen. In de sfeervolle Oude Blasiuskerk in Delden zijn vanaf 16.00 uur het Belgische ensemble Zefiro Torna en de Israëlische mandoline- en luitspeler Alon Sariel te horen in het programma Unity in Diversity.
Het Koninklijk Hengelo’s Mannenkoor (KHM) heeft een rijke traditie en behoort tot de oudste en meest vooraanstaande koren van ons land. Prachtig allemaal, maar KHM heeft een actueel probleem.
Op 6 november is de presentatie van het album Cross the Universe tijdens het jubileumconcert bij Metropool. Want WOW Factor is 25 jaar geleden ontstaan toen Ronald Gerritzen intussen zoveel eigen nummers had geschreven dat het tijd werd om te gaan optreden.
Van 16 tot en met 18 oktober staat Enschede opnieuw volledig in het teken van dans. Tijdens Dansdagen Enschede komen grote gezelschappen, uitgesproken makers en verschillende dansstijlen samen
Opera en moderne dans gaan prima samen. De Nederlandse Reisopera en dansgezelschap Club Guy & Roni laten dat zien in de nieuwe productie Waiting for the Barbarians van componist Philip Glass. Een indringend verhaal over ‘wij’ en ‘zij’. Hoever mag je gaan om jezelf te verdedigen tegen indringers? En is die dreiging wel echt?
Een tijdje geleden was ik weer eens in Rijksmuseum Amsterdam. Mijn doel was voor de zoveelste keer het Joodse bruidje” (Isaak en Rebekka) van Rembrandt. Ik kan me daar nog steeds oprecht op verheugen. De meeste mensen snellen naar de “Nachtwacht”, wat natuurlijk een...
Na de succesvolle tentoonstelling Waar het licht langer blijft, die in samenwerking met Museum de Fundatie te zien was, opent op vrijdag 18 september de nieuwe tentoonstelling Overijssels Talent in Kunsthal Almelo.
Fotogalerie Objektief nodigt u uit voor een expositie met het werk van Rob ten Tusscher. De expositie is te zien van 14 oktober t/m 20 november 2026. De officiële opening zal worden verricht door Peter van Tuijl op zondag 11 oktober 2026 om 16.00 uur. U bent van harte welkom.
Wat is Riso Print? De Riso Print is een fascinerende Japanse techniek die sterk in opkomst is onder kunstenaars. Het is een geautomatiseerde stencil-druk en gelijkwaardig aan zeefdruk . Er wordt gewerkt met inkt in heldere felle kleuren op basis van Soja-olie.
Ootmarsum. De straatjes met klinkers, het heden en verleden. Het stadje van charme, cultuur en kunst. Kom hier het werk van Ton Schulten (1938-2025) in zijn Galerie Chez-Moi Ton Schulten en in Museum Ton Schulten ontdekken.
Op zaterdag 10 oktober opent Kaliber Kunstenschool van 18.00 tot 20.00 uur de deuren voor een gratis open huis tijdens de Cultuurnacht Oldenzaal. Bezoekers kunnen kennismaken met muziek, theater, dans en beeldende kunst.
Het is een verborgen parel aan de rand van natuurgebied het Haaksbergerveen: het bezoekerscentrum Hostervennehoes bij de schaapskooi aan de Schapendrift 11 in Haaksbergen. Wie hier na een stevige wandeling of fietstocht door dit unieke hoogveengebied neerstrijkt, ontdekt direct dat dit veel meer is dan zomaar een startpunt.
Laat je verrassen door het rijke theater, muziek- en filmaanbod in De Hof! Van de sfeervolle zalen van de Reggehof in Goor tot het gezellige Parochiehuis in Delden, Herberg de Pol in Diepenheim en het intieme Beaufort in Markelo.
Wie kennis wil maken met kunst, muziek, dans en theater, krijgt dit najaar volop kansen. Kaliber organiseert in Enschede, Almelo en Oldenzaal drie open huizen waar bezoekers vrijblijvend kunnen ontdekken wat er allemaal mogelijk is op het gebied van kunst- en cultuureducatie.
Met Studio+ creëert AKI ArtEZ een nieuwe mogelijkheid voor kunstenaars, ontwerpers, alumni en creatieve professionals om (opnieuw) deel uit te maken van de inspirerende omgeving van de kunstacademie.
Door Henk Lassche
Het was zomer 2022 en ik keek uit het raam van mijn atelier aan de Twekkelerweg in Hengelo. Het was druk met auto’s en fietsers. Zo’n 115 jaar geleden was dit een rustige weg en liepen hier regelmatig twee schilders voorbij vanuit Hengelo richting zuidoost, onderweg naar een oude boerderij een paar kilometer verderop. Het waren Piet Mondriaan (Amersfoort 1872- New York 1944) en Albert Hulshoff-Pol( Hengelo 1883- Hilversum 1957) De één werd wereldberoemd, terwijl de ander genoegen nam met een leven als traditioneel landschapschilder. Ik ga me beperken tot Mondriaan, een prachtig voorbeeld hoe een schilder zich kan ontwikkelen. Vele malen was hij gespreksstof en heb ik eindeloos met mijn collega’s over zijn werk gediscussieerd.
Schilderen is het zoeken naar een eigen weg met verf. Je zou het ook een roeping kunnen noemen van een onbenoembare drang, waarbij deze onvoorwaarlijk is verbonden met hard werken en discipline. Een samengaan van scheppingsdrang en experiment. Daarnaast kun je niet zonder basiskennis van het materiaal, de techniek en kunsthistorie.
Zelf bezoek ik graag overzichtstentoonstellingen van oudere of overleden schilders om te zien welke schilderkunstige weg ze hebben bewandeld in hun leven. Wat is er te zien op de schilderijen, hoe is het geschilderd, welke betekenis heeft de verfmaterie en waarom zou de maker het op dat moment en op die wijze hebben geschilderd.
Terug naar de twee jonge mannen op de Twekkelerweg; zij waren op weg naar een eeuwenoude boerderij, welke eigendom was van het fabrikantenechtpaar Hulshoff-Pol, de ouders van Albert. De schilders gebruikten deze stee, gelegen op de plek waar nu de Wingerdstraat de Goudenregenstraat kruist in de wijk Veldwijk zuid in Hengelo, als onderkomen en atelier. Tijdens een bombardement door de geallieerden in 1945 werd de boerderij vernietigd.
Rondom deze plek zochten de twee hun onderwerpen, maar trokken ook verder Twente in. In 1907, 1908 werkten Albert en Piet hier regelmatig voor langere periode.
Over het werk van Piet Mondriaan zijn meters boeken vol geschreven en ook eindeloos veel theoriën op losgelaten. Ik las verschillende, maar ben als schilder toch meer een kijker. Ik moet plaatjes zien, liefst echte schilderijen, waarbij ik de verf en verfbehandeling kan zien, maar met reproducties kom ik ook een eind. Hoe Mondriaan van zijn Hollands impressionisme via een vorm van het luminisme, expressionisme en het kubisme groeide naar de abstracte schilder met primaire kleuren. Het mooie van zijn ontwikkeling als schilder is dat de verschillende periodes vrij logisch in elkaar overlopen.
Piet bracht het grootste deel van zijn jeugd door aan de Zonnebrink 4 in Winterswijk. Vanaf de jaren tachtig woonden hier Elizabeth en Jan Nijhuis. Elizabeth begon destijds op de benedenverdieping en het belendende pand galerie “Het Mondriaanhuis”, wat jarenlang een vooraanstaande galerie was. In 2013 is op deze plek het prachtige museum “Villa Mondriaan” verrezen.
Mondriaan was ongeveer 34 jaar toen hij regelmatig in Twente werkte. In 1892 geslaagd voor zijn examen docent tekenen, waarna hij voor twee jaar naar de Rijksacademie ging om daar aansluitend een jaar avondstudie te doen. Schilderen in het landschap leerde hij van zijn oom Frits Mondriaan ( Den Haag 1853- Rijswijk 1932), een goede landschapsschilder die veel in de natuur werkte. Al bij zijn eerste bezoek aan Twente had Piet een behoorlijk oeuvre van meer dan vijfhonderd schilderijen en tekeningen van stillevens, portretten, dorpsgezichten en landschappen. Landschappen met vlotte toets in bescheiden kleuren van het Hollands impressionisme/ Haagse school. In Hengelo ging hij op deze weg verder en zo ontstonden in zijn Twentse periode zo’n vijftig schilderijen en tekeningen.
Mondriaan was een harde werker wat, naar ik vermoed alles te maken had met zijn calvinistische basis. Als ervaringsdeskundige weet ik dat de levenshouding van veel protestanten vrij streng en serieus is. Geen feestbeesten, eenvoud, soberheid en een hoog arbeidsethos. Hun kerken zijn in vergelijking met die van de rooms katholieken sober en ontdaan van alle pracht en praal. Zo’n sobere start stempelt je en die raak je mijns insziens nooit meer kwijt. Ik denk dat we geen Mondriaan hadden gehad wanneer hij in een rooms-katholiek milieu was opgegroeid en zondags in een rijk gedecoreerde kerk had gezeten.
Zoals gezegd werkte hij hard in Twente en maakte soms verschillende versies van een onderwerp. Ook van de watermolen in Oele bestaan twee versies waarvan er één in 2012 is geveild bij het veilinghuis Christy’s. Er gebeurde echter ook iets in zijn Twentse landschappen wat voor iedere schilder een zeer belangrijk moment is. Hij ontdekte de kleur! Er ontstonden in die Twentse periode drie wereldberoemde schilderijen.
Het doek “Ven bij Saasveld”, wat ik zie als een meesterwerk aan het einde van zijn lange aanloopperiode. Daarna “De rode wolk” en”Bos bij Oele”. Van deze drie schilderijen bestaan voorstudies in de vorm van schetsen. De uiteindelijke werken zijn zeer waarschijnlijk in een atelier geschilderd. Het kan zijn in het atelier van de boerderij, maar het kan evengoed in zijn Amsterdamse atelier zijn geweest.
“De rode wolk” is een vlot opgezet schilderij waarbij weinig verf is gebruikt. Boven het landschap in een paar gedurfde streken oranje, de wolk.
Het schilderij “Bos bij Oele”, werd niet zoals vaak gedacht in Oele geschilderd, maar in Hengelo achter de boerderij. We zien veel grove dennen met daartussendoor zonlicht in het zuiden. Op de achtergrond tussen de bomen, verhogingen in het terrein, aangegeven door een golvende, geel geschilderde lijn. Zeer waarschijnlijk zijn dit de grafheuvels die ten zuiden van de boerderij lagen op deze plek, voordat in 1930 het Twentekanaal werd gegraven.
Kortom, schilderijen die een enorme sprong waren in de ontwikkeling van de schilder Mondriaan. Schilderijen, alle drie in het bezit van het Kunstmuseum Den Haag. Het is een aanrader dit museum te bezoeken en deze schilderijen met eigen ogen te gaan zien. Vergeet daarbij vooral niet de andere doeken van Mondriaan te bewonderen. Ik wens u daarbij veel kijkplezier en een heerlijke mijmering naar de ontstaansgeschiedenis.
