fbpx
    • Musea

      Twente heeft véél meer musea dan u denkt. Ervaar het rijke textielverleden, het boerenleven, techniek of natuur. Bewonder kunst-van-alle-tijden. En leef je uit in bijzondere workshops. Een aanrader voor jong en oud.

    • Carlijn Kingma. Het waterwerk van ons geld

      Carlijn Kingma. Het waterwerk van ons geld

      Hoe zit ons geldstelsel in elkaar? Wie hebben er invloed op? En werkt ons financieel systeem wel voor iedereen? Deze vragen staan centraal in het nieuwste project van kunstenaar en cartograaf Carlijn Kingma.

      Oog in Oog met de Wereld

      Oog in Oog met de Wereld

      Oog in Oog met de Wereld is een confronterende tentoonstelling. Eigenlijk staan we als toeschouwer net zo te kijk als de getoonde portretten. We zien uiteindelijk onszelf, als onderdeel van een onvolmaakte mensheid.

    • Theater

      Twente telt tal van podia, van intiem tot large, van overdekt tot open air. Trots zijn we op artiesten uit de streek die met muziek, cabaret, musical, toneel en revue op de planken staan. En net zo blij met optredens van (inter)nationale toppers. Komt dat zien!

    • Gratis zangworkshop – Magische Mash-up!

      Gratis zangworkshop – Magische Mash-up!

      Op 13 februari om 16:00 uur geeft Marjon Revet van Kaliber Kunstenschool een superleuke gratis zangworkshop voor jongeren, waarin je aan de slag gaat met mash-ups! Een mash-up is het samensmelten van twee nummers. Bekende voorbeelden ken je misschien wel uit de...

      DEZE WINTER IN STADSTHEATER DE BOND OLDENZAAL

      DEZE WINTER IN STADSTHEATER DE BOND OLDENZAAL

      DO 8 DEC 20.15 uur € 24,50 Theatercollege William Rutten Theatercollege Focus Een brutale tiener uit een klein dorpje die op eigen kracht zijn jongensdroom waarmaakt en topfotograaf wordt. Al op zijn twaalfde ontdekt William Rutten dat fotograferen zijn grote passie...

      Christianne Stotijn zingt Strauss’ liederen met orkest

      Christianne Stotijn zingt Strauss’ liederen met orkest

      Een gouden combinatie: begenadigd liedvertolkster Christianne Stotijn brengt samen met Phion, Orkest van Gelderland & Overijssel, liederen van Richard Strauss. Bij Phion zingt Stotijn voor het eerst met orkest in Strauss’ eigen arrangementen. Dirigent Kahchun Wong leidt het orkest bij Strauss’ meesterwerk Also sprach Zarathustra, een intense afsluiting van dit concert.

      DELDEN KLASSIEK LANDGOEDCONCERTEN

      DELDEN KLASSIEK LANDGOEDCONCERTEN

      Met twee zondagmiddagconcerten op 11 en 18 september in Hoeve De Haar in Ambt Delden opent Stichting Delden Klassiek haar concertserie van seizoen 2022-2023. De concerten beginnen om 16:00 uur en duren anderhalf uur. Kaarten inclusief koffie/thee bij aankomst kan men...

    • Kunst

      Kunst is een breed begrip. Eeuwenoud of modern, realistisch of abstract. Twente maakt het zichtbaar in musea, galerieën, (beelden)tuinen, in stad of dorp. Op Twentse bodem spelen zich kleurrijke kunstevents af. Laat u verrassen!

    • Kunsthuis van het Oosten

      Kunsthuis van het Oosten

      In Kunsthuis van het Oosten ontmoet u onder meer werk van Herman Brood, Theo Mackaay en Andreas Schelfhout tot Peter Donkersloot, verschillende generaties Koekkoek en Fried Pal. Maar ook Karel Appel, Jan Kelderman en Antonie Waldorp komt u er tegen.

      Nieuwe expositieruimtes in Hengelo

      Nieuwe expositieruimtes in Hengelo

      Kunst kan verrassen, uitdagen en aanzetten tot nadenken. Maar kunst kan ook gewoon inspirerend en mooi zijn. Het geeft een stad uitstraling en zorgt voor levendigheid. Onmisbaar voor de leefbaarheid van de stad!

      KUNSTHAL HOF 88

      KUNSTHAL HOF 88

      Kunsthal Hof 88 organiseert gratis te bezoeken, professionele tentoonstellingen van moderne en hedendaagse beeldende kunst. Daarvoor maken we gebruik van de museale ruimte van de gelijknamige kunsthal.

      Kunsthuis van het Oosten

      Kunsthuis van het Oosten

      Sinds april van dit jaar heeft Kunsthuis van het Oosten een nieuwe eigenaar: Theo van Berkel, kunstverzamelaar en -liefhebber uit Bussum. De galerie blijft hiermee een betrouwbaar partner voor uw kunstaankopen in de meest brede zin van het woord.

    • Cultuur

      Twente koestert zijn cultureel erfgoed. Het paasvuur, oogstfeest, boer’nbrufte, oude ambachten, we houden het levend. En onder elkaar spreken we graag dialect. Dat hoort bij onze identiteit. Die we overigens wél in een eigentijds jasje durven steken.

    • PLECHELMUS KRONIEK

      PLECHELMUS KRONIEK

      Als lezer word je vertellend meegenomen door de geschiedenis van de oudste kerk van Twente. Omdat afbeeldingen vaak meer vertellen dan woorden, zijn ze rijkelijk aan deze prachtige kroniek toegevoegd.

      Beleef kunst & cultuur in Hof van Twente

      Beleef kunst & cultuur in Hof van Twente

      In het weekend van 10 en 11 september 2022 zijn meer dan vierduizend prachtige monumenten in heel Nederland gratis toegankelijk voor iedereen. Het is dé kans om een plek te bezoeken waar je normaal niet zo snel komt. Ook in Hof van Twente doen we mee! Het thema van dit jaar is: “Duurzaamheid”. Waarbij gastvrijheid en openheid in het middelpunt staan.

      Schrijfster Rosita Steenbeek hoofdgast Broekhuis op Zondag

      Schrijfster Rosita Steenbeek hoofdgast Broekhuis op Zondag

      De in Rome woonachtige schrijfster Rosita Steenbeek is op zondag 11 september in De Kleine Willem in Enschede de hoofdgast bij een nieuwe editie van Broekhuis op Zondag. Tal van bekenden brengen deze middag een hommage aan Rosita’s Rome. Broekhuis op Zondag is een...

“We moeten hier eens wat vaker met de vuist op tafel slaan”
Dé Tukker, die bestaat niet. Maar dat we er in Twente een eigen levensstijl op na houden staat buiten kijf. Martin ter Denge (oet Riessen) schreef er een boek over: Tukkerspotten. De Twentse volksaard – van A(ccent) tot Z(wijgen) – weerspiegeld in 60 korte verhalen. Grappig, maar tussen de regels door proef je irritatie. De auteur roept Tukkers op om samen te strijden voor het behoud van de Twentse taal en identiteit. “Daar zijn we met z’n allen verantwoordelijk voor!”

tekst Betty Morsinkhof | fotografie Gerieke Pluimers

Tukkerspotten gaat over alcohol, beunen, carbid en Finkers. Over knooien, minderwaardigheidscomplex, noaberskop, queer, vlöggelen, Wilmink en zwijgen. En ja, er komt een aantal clichés voorbij. Die sóms blijken te kloppen en sóms wat genuanceerder liggen. Martin ter Denge (36) belicht de streekeigen thema’s van meerdere kanten. “Relativeren hè. Ook typisch Twents. Het heeft een eigen hoofdstuk.”

Sleutelstuk
Het hoofdstuk Nedersaksisch is uitgebreider. Volgens Ter Denge ‘het sleutelstuk dat alles verklaart’. “Ik ben ervan overtuigd dat onze taal onze kijk op en onze houding in de wereld vormt, waarin al onze fratsen zijn ontstaan. Of zoals de filosoof Wittgenstein het zegt: ‘De grenzen van mijn taal zijn de grenzen van mijn wereld.’ Je taal en hoe je op anderen reageert, dat is je identiteit”, vervolgt hij. “Mijn oaldersproake is Twents. Maar thuis moesten we ‘netjes Nederlands praten’. Want ja, volgens de rest van Nederland is Twents lelijk, dom. En dus is het slecht voor je. Iets om je voor te schamen. Lelijk? Mijn ouders heb ik nooit lelijk horen praten. Lelijk zegt iets over de boodschap, niet over de taal.”

Wen er maar aan
Martin ter Denge studeerde in Utrecht, Engelse Taal & Cultuur en Interculturele Communicatie. “Op de universiteit wordt veel Engels gesproken. Dan valt het niet zo op. Maar daarbuiten praat je Nederlands. En dan was het al gauw ‘hé Herman Finkers’.” Hij trok zich er niets van aan. “Je accent wegstoppen, dat gaat niet lukken. Ik duw het iedereen onder de neus. Ze wennen er maar aan!” Uit deze houding is een soort activisme geboren. “Het heeft ook te maken met mijn gevoel voor rechtvaardigheid. Wat doe je als anderen onzin over jou vertellen? Ga je jezelf er dan naar gedragen of ga je het rechtzetten? Dat laatste dus!”

Wereldtaal
Het Twents lijdt aan achterstallig onderhoud. Door te eisen dat er Nederlands wordt gesproken is de jongere generatie de kans om plat te praten ontnomen. Herman Finkers zei het al: “De waardering voor het Twents is nog nooit zó groot geweest als nu, maar er is ook nog nooit zó weinig plat gepraat.” Een taal die je niet gebruikt is gedoemd te verdwijnen weet Ter Denge. Samen met andere gedreven Tukkers maakt hij zich sterk om dat te voorkomen. “We moeten hier eens meer met de vuist op tafel slaan. Er is een andere manier van denken nodig. Plat praten in het leven van alledag, dát moeten we met z’n allen normaal gaan vinden. Op school, in winkels. Gewoon met het idee dat het mág. Plat is trouwens niet alleen van hier, hè. Nedersaksisch wordt in minstens drie landen gesproken. Dan geeft de taal wél een andere statuur. Nedersaksisch is een wereldtaal. Dat kun je niet zomaar aan de kant zetten als ‘dom’.”

Anekdotisch bewijs
Terug naar zijn boek… Hoe reageren mensen op bepaalde dingen? En waarom? Dat interesseert hem mateloos. Wat Martin ter Denge door de jaren heen signaleerde, sloeg hij op. Al die aantekeningen vormden de basis voor Tukkerspotten. “Het is een soort anekdotisch bewijs. Ik houd Tukkers een spiegel voor, confronteer ze met hun eigen stereotypen. Maar dat we dingen anders doen dan de rest van ons land maakt ons niet minder.” Hoewel geestig geschreven, proef je hier en daar een venijnige ondertoon. “In Twente lachen we alles een beetje weg, gooien er wat zelfspot tegenaan, halen onze schouders op. En zwijgen, ook typisch Twents. Maar laten we niet wegkijken voor de rottigheid die hier aan de hand is.”

Dinkel en Regge
Neem de eerste regels van het Twentse volkslied: ‘Er ligt tussen Dinkel en Regge een land, ons schone en nijvere Twente…’ Volgens Martin ter Denge zou ‘Er ligt rond de Dinkel en Regge een land, ons broze en bijtende Twente’ de lading beter dekken. “Het lijkt zo mooi, dat Twentse landschap met zijn kronkelende riviertjes. Waar de NAM haar chemisch afval injecteert in lege zoutcavernes. En dan moet Finkers er aan te pas komen om het tij te keren.” Ook zijn eigen woonplaats spaart hij niet: ‘In Rijssen mag je jezelf zijn, als je maar net zo bent als ons’. Aangedaan vertelt hij hoe eerder dit jaar een goede bekende uit de kast kwam. “Eindelijk durfde hij, na jarenlang te hebben geworsteld. Verschrikkelijk! Het gaat goed met ‘m hoor. Hij is nog steeds dezelfde kerel.” Zijn blik dwaalt even af, de verte in. “Kijk, ik mag graag lachen en ouwehoeren. Maar wat ik zeg in Tukkerspotten is een heel serieuze zaak.”

martinterdenge.nl

X